Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurası 2009-cu ilin yekunlarına həsr olunmuş tədbir keçirdi
Jan 28,2010 23:41

Tədbirdə 2009-cu ildə Şuranın fəaliyyəti, layihələrin icra vəziyyəti haqqında hesabat verildi və maliyyələşdirilən layihələrlə bağlı nəşr edilmiş kitabın təqdimatı oldu.“Park İnn” hotelinin böyük zalında keçən bu tədbiri giriş sözü ilə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının sədri, Milli Məclisin deputatı Azay Quliyev açaraq, tədbirin mahiyyəti haqda ətraflı məlumat verdi. Şura sədri ötən ili bütövlükdə ölkə QHT-ləri üçün uğurlu bir il kimi səciyyələndirdi. A.Quliyev bildirdi ki, QHT-lər, dövlət qurumlarının əsas iş prinsipi fəaliyyətlərində maksimum dərəcədə şəffaflığın təmin olunması, gördükləri işlər haqda ictimaiyyəti məlumatlandırmaq, vətəndaş cəmiyyətinin hüquqlarının qorunması naminə QHT-lərlə məsləhətləşməlidilər: “Mən çox məmnunam ki, ötən illər rəzində biz bu prinsipə nail olmağa çalışmışıq. Hətta ilin əvvəlində QHT-lərin gələcək fəaliyyətini planlaşdırmaq üçün məsləhətləşmələr aparmışıq”. Azay Quliyev Şura fəaliyyət göstərəndən bəri ölkə QHT-lərinin fəaliyyətində ciddi canlanma yarandığını qeyd etdi. “Bugünki tədbirin geniş formatda keçirilməsi, ölkənin ən aktiv QHT-lərinin bu toplantıda iştirak etməsi, habelə Şuranın elan etdiyi müsabiqəyə müraciət edənlərin sayının ildən-ilə artması dediklərimizə sübutdur. Bu, nailiyyət göstəricisi hesab oluna bilər”-deyən Azay Quliyev hesab edir ki, bu Azərbaycan dövlətinin, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin QHT-lərin, Vətəndaş Cəmiyyətinin inkişafı ilə bağlı yeni mexanizmlərin işlənib hazırlanması haqda qərarlar qəbul etməsi ilə sıx bağlıdır. Bu cür şəraitin yaradılması isə vətəndaş cəmiyyəti institutlarının daha fəal olmağa, öz potensiallarını tam həcmlə ortaya qoymağa, QHT-hökumət münasibətlərinin yeni müstəviyə keçməsinə imkan verir: “Hesab edirəm ki, QHT-lər belə bir şəraitdən istifadə edib, öz üzərlərinə düşən funksiyaları yerinə yetirməli, məsuliyyət dərk etməli, şəffaf fəaliyyət göstərməli, ictimaiyyəti məlumatlandırmalı, nailiyyətlərini, uğurlarını təqdim etməyi bacarmalıdır.” A.Quliyev qeyd etdi ki, Şura tərəfindən maliyyələşdirilmiş layihələr ən müxtəlif fəaliyyət sahələrini əhatə etmiş və ölkədə vətəndaş cəmiyyətinin möhkəmləndirilməsinə öz töhfəsini vermişlər. O, bildirdi ki, Prezident yanında QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Şurası 5 istiqamət üzrə QHT-lərə dövlət dəstəyini həyata keçirir. Bunlar maliyyə, metodiki, konsultativ və təşkilati-texniki dəstəkdir. Şura sədrinin sözlərinə görə, bu dəstəyin hər biri QHT-lərin fəaliyyətlərinin düzgün qurulması, QHT sektorunun inkişafı təmin etmək, QHT-hökumət münasibətlərini yaxşılaşdırılması və bu münasibətləri yeni bir müstəviyə keçirilməsi, ən nəhayət ictimai əhəmiyyətli problemlərinin həllinə QHT-lərin potensialının yaxından cəlb edilməsi məqsədi daşıyır. Şura sədri bildirdi ki, bütün bunlarla yanaşı Şuranın iki ali məqsədi olub: “Bunlardan biri QHT-lərin gördüyü işlərlə bağlı ictimaiyyəti məlumatlandırmaqla yanaşı, QHT-lərin müsbət təcrübəsini yaymaqdır. Ikincisi QHT-lərin dövlət, cəmiyyət üçün nə qədər əhəmiyyətli qurum olduqları, vətəndaşların problemlərinin hansı səviyyədə və necə çevik mexanizmlər tədbiq etməklə həll etmək iqtidarında olduqlarını göstərmək olub”. Bu məqsədə çatmaq üçün Şura imkanları daxilində dəstəyini əsirgəməyib. Şuranın rəsmi saytı, qhtxeber.az saytı və “Vətəndaş Cəmiyyəti” jurnalı iş prinsipini məhz QHT-lərin fəaliyyətini işıqlandırmaq, onların gördükləri işləri geniş auditoriyaya çatdırmaq olub. Təkcə “Vətəndaş Cəmiyyəti” jurnalı işıq üzü gördüyü 12 sayında 250-dən çox QHT-nin fəaliyyətini işıqlanıdırıb, onları ictimaiyyətə tanıdıb. A.Quliyev bildirib ki, Şura 2009-cu ildə təxminən 613 layihə təklifi qəbul edib: “Bunlardan 248-i tərəfimizdən maliyyələşdirilib. 248 layihəyə 2 milyon 68 min manat vəsait ayrılıb. Bundan başqa 2009-cu ildə beynəlxalq təşkilatlarla birgə qrant layihələri həyata keçirmişik. Beynəlxalq partnyorlardan Dünya Bankı və Açıq Cəmiyyət İnstitunu qeyd edə bilərəm. Birgə layihələrdə 20-yə qədər QHT-nin təşəbbüsü dəstəklənib”-deyən Şura sədri əlavə edib ki, 2009-cu ildə regionlara xüsusi diqqət yönəldilib. Region QHT-lərinin bilik və bacarığının artırılması üçün BMT-nin İnkişaf Proqramı ilə birgə əməkdaşlıq memorandum imzalanıb. Bu memorandumun icrası nəticəsində 400-dən çox QHT fəalına təlimlər keçirilib. Ötən ilin dekabr ayında isə ABŞ-ın Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi ilə memorandum imzalandı və bu razılaşma 2010-cu ildə reallaşacaq. Memorandumun tələblərindən irəli gələrək biz birgə müsabiqələrin keçirilməsi, QHT-lərin fəaliyyəti üçün mövcud şəraitin yaxşılaşdırılması, QHT problemlərinin daha effektiv şəkildə həlli ilə bağlı birgə fəaliyyəti həyata keçirəcəyik”.Şura sədri beynəlxalq təcrübə baxımından ötən ili uğurlu il kimi dəyərləndirdi. Beynəlxalq təcrübənin öyrənilməsi baxımından 2009-cu ildə Şura üzvlərinin Xorvatiyaya səfəri xüsusən əhəmiyyətli olub, Şərqi Avropa təcrübəsi öyrənilib. 2010-cu ildən Şura layihələrin qiymətləndirilməsi və maliyyələşdirilməsində Şərqi Avropa təcrübəsindən istifadə ediləcək. Millət vəkili çıxışında 2010-cu ildə özəl sektorla birgə layihələrin həyata keçirilməsi üzərində ciddi iş aparıldığını da əlavə etdi. Azay Quliyev təqdimatı keçirilən nəfis tərtibatlı kitab haqda da öz fikirlərini bölüşüb. Şura sədri bildirib ki, bu Azərbaycan ilk təcrübədir. Bu Şuradan maliyyə yardımı alan təşkilatlar və onalrın reallaşdırdıqları layihələr haqda ensiklopedik nəşr olmaqla yanaşı Dövlət Dəstəyi Şurasının fəaliyyətinin əyani sübutu, dövlətin QHT-lərə dəstəyinin bariz nümunəsi və QHT-lərin cəmiyyətə tanıdılmasının bir metodudur. Şura sədri qeyd etdi ki, bu Şuranın QHT-lərin tanıdılması üçün sonuncu addım deyil. Hazırda QHT məlumat bazasının yaradılması və QHT məlumat kitabçasının nəşri yekunlaşmaq üzrədir. Yaxın zamanlarda həm elektorn baza, həm də məlumat kitabçası ictimaiyyətə təqdim olunacaq. Şura sədrinin sözlərinə görə, ümumilikdə, bu ilin araşdırmaları, nəticələri onu göstərir ki, 2009-cu ildə QHT-lər xeyli fəallıq nümayiş etdiriblər. QHT-lərin böyük əksəriyyəti onlara ayrılan vəsaitləri qanunvericiliyə uyğun şəkildə istifadə və icra ediblər. Lakin bu sözləri heç də bütün QHT-lərə aid etmək olmur. “Bizim razı qalmadığımız QHT-lər də var. Bu QHT-lər hesabatların vaxtında verilməməsi, Şuranın monitorinqi üçün lazımı şəraitin yaradılmaması, Şuranın QHT-lərlə imzaladığı müqavilənin öhdəliklərinə tam şəkildə cavab verməməsi, nəhayət layihənin icrası ilə bağlı effektiv mexanizm tədbiq etməməsi ilə bağlıdır. Məlumunuz olduğu kimi, 1 təşkilata ayırdığımız qrantın ikinci tranşını ödəməkdən imtina etdik. Müqavilə yerinə yetirilmədiyinə görə layihənin icrasını dayandırdıq”-deyən Şura sədri bu il şərtlərin daha da sərləşəcəyini tədbir iştirakçılarının diqqətinə çatdırdı. O, bildirdi ki, bu addımlar QHT-lərə öz işlərinə daha məsuliyyətli yanaşmaq, fəaliyyətlərində diqqətli olmaq üçün atılır. Daha sonra millət vəkili QHT-lərin və ümumiyyətlə vətəndaş cəmiyyəti institutlarını narahat edən məsələyə də toxundu. O, bildirdi ki, Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının 15 yanvar 2010-cu il tarixli iclasında QHT-lərin fəaliyyəti haqqında Maliyyə Nazirliyinə illik maliyyə hesabatı verməsi məsələsinə baxılmış və bu istiqamətdə bir sıra çətinliklərin mövcudluğu qeyd edilmişdir. Bu mövzu yanvarın 28-də Şuranın sədri Azay Quliyevlə maliyyə nazirinin birinci müavini İlqar Fətizadə arasında keçirilən görüşdə müzakirə edilib. Görüşdə QHT-lərin Milli Mühasibat Uçotu Standartlarına keçidi, Maliyyə Nazirliyinə verəcəyi illik maliyyə hesabatlarının təqdimetmə qaydaları, bu sahədə bilik və bacarıqlarının artırılması və yaranacaq mümkün çətinliklərlə bağlı ətraflı fikir mübadiləsi aparılıb. Görüşdə qərara alınıb ki, 1 Aprel 2010-cu ilədək QHT-lərin Maliyyə Nazirliyinə illik maliyyə hesabatlarının verilməsi üçün müvafiq tədbirlər planı hazırlanıb həyata keçirilsin, fevralın 10-dək hesabatların elektron formada qəbulu üçün Maliyyə Nazirliyi tərəfindən müvafiq proqram hazırlansın, hesabatların tərtibi ilə bağlı fevralın 2-dək 10 nəfər mütəxəssisdən ibarət işçi qrupu yaradılsın və onlara müvafiq təlim keçirilsin. Şura sədri bunları da bildirdi ki, hesabatların forması Maliyyə Nazirliyi tərəfindən 3000 nüsxədə çap olunaraq Şuranın ofisinə, həmçinin rayon maliyyə şöbələrinə müraciət edən QHT-lərə paylanması müzakirə olunub. İl ərzində maliyyə əməliyyatı aparmayan QHT-lər hesabat formalarını müvafiq qaydada boş təqdim etməlidirlər. 
Hesabat məruzəsi ilə Şura katibliyinin icraçı direktoru Fərasət Qurbanov çıxış edərək, layihələrin yerinə yetirilməsi və hesabatların Şuraya təqdim olunması ilə bağlı müfəssəl məlumatlar verdi. (hesabatın mətni sayta əlavə edilib)
İcraçı direktorun məruzəsindən sonra müzakirələr başladı. QHT təmsilçisi Şuranın maliyyələşdirdiyi layihələr haqda məlumatlar toplusunun nəşr edilməsini uğurlu addım hesab etdiyini dedi. O, bəzi QHT-lərin həyata keçirdikləri layihələrdə iştirak etmək istədiyini, lakin bəzi QHT-lərin kordinatlarının olmaması üzündən bu istəyinin reallaşmadığını bildirdi. Şura sədri bir daha xatırlatdı ki, Şura belə problemləri aradan qaldırmaq üçün QHT-lərin elektron bazasını yaradır, yaxın gələcəkdə belə çatışmazlıqlar aradan qaldırılacaq. Şuranın Mətbuat Xidmətinin rəhbəri Səfər Alışarlı redaksiyaya göndərilən və ya layihələrdə çəkilən foto şəkillərin effektli olmadığından şikayət etdi və QHT təmsilçilərini bu məsələyə diqqət ayırmağa çağırdı. Şura üzvü Sahib Məmmədov da oxşar məsələyə toxundu. O, Şuranın maliyyəsi hesabına nəşr olunan kitabların dizayn və məzmun problemlərinin olmasını qabartdı. Milli QHT Forumunun prezindeti Rauf Zeyni həmkarlarına sənədləşmədə diqqətli olmağa çağırdı. “Kiçik bir nüans vacib bir layihəni müsabiqədən kənar qoya bilər”-deyən R.Zeyni Şuradan bu məsələdə köməklik edilməsini istədi. Yenidən söz alan Azay Quliyev bu fikri humanist addım kimi dəyərləndirsə də, bir daha öz fikrində qaldığını diqqətə çatdırdı: “Artıq iki ildir ki, biz güzəşt edirik. Əgər QHT iki ildə öz səhvini başa düşmürsə, məsuliyyətini dərk etmirsə, bu artıq qüsurdur”. Azay Quliyev məlumat verdi ki, artıq vahid beynəlxalq QHT standrtlarına keçid mərhələsindəyik. Bu standartlar tətbiq olunandan sonra güzəştlər minimuma enəcək. 
QHT təmsilçisi Sevgim Rəhmanov Maliyyə Nazirliyinə təqdim olunacaq hesabatlara bir daha toxundu. O, hesabat təqim olunmayacağı təqdirdə cərimələrin mümkünlüyünü xatırlatdı və vəziyyətdən çıxış üçün Şura sədrindən kömək istədi. Azay Quliyev bu məsələ ilə bağlı bir daha Maliyyə Nazirliyinin rəsmisi ilə keçirilən görüşü xatırlatdı və qeyd etdi ki, məsələnin yoluna qoyulması üçün təklfilər verilib. Şura bu məsələdə QHT-lərə dəstəyini əsirgəməyəcək. Lakin QHT-lər digər instansiyalara hesbat təqdim etdikləri kimi, Maliyyə Nazirliyinə də hesabat təqdim etməlidilər. Maliyyə hesabatı təqdim olunması, qrant layihəsinin qeydiyyatı yerinə yetirilməlidir. 
QHT təmsilçisi Əvəz Həsənov maliyyə hesabatını Maliyə Nazirliyinə deyil Şuraya təqdim edilmə varinatını irəli sürdü. Şura sədri bu məsələyə də aydınlıq gətirdi. O bildirdi ki, ötən il QHT-lərə 21 milyon manat vəsait daxil olub. Bu vəsaitin 2 milyonu dövlət tərəfindən qalan 19 milyonu isə xaricdən göndərilib. Belə məqamlara diqqət yetirmək lazımdır. “Bu hesabat istənilən müvafiq quruma verilə bilərdi. Sadəcə olaraq maliyyə hesabatı olduğu üçün Maliyyə Nazirliyinə verilib. Bu hesabatın Şuraya təqdim olunması haqda təklfi əvvəldən irəli sürülmüşdü. Lakin Şuranın hələlik belə bir imkanı olmadığı üçün belə böyük məsuliyyətli işdə ehtiyatlı davrandı”-deyən Azay Quliyev bir daha əlavə etdi ki, bu o demək deyil ki, Şura bu işlərdən kənarda qalacaq. Əksinə Şura prosesdə aktiv iştirak edəcək, dəstəyini verəcək. 
QHT təmsilçisi Məhərrəm Zülfüqarlı regionlarda keçirilən tədbirlər zamanı icra strukturları tərəfindən bürokratik əngəllər yaradıldığını dilə gətirdi. Şura sədri öz növbəsində məlumat verdi ki, qeyd edilən məsələ ilə bağlı icra strukturları üçün müavirələr keçirilib. “Bir halda ki, layihəni Şura maliyyələşdirir, burada hər hansı narazılıq yaratmaq, layihələri əngəlləməyi anlamaq olmur. Belə hal olarsa bizə müraciət edə bilərsiniz. Milli təhlükəsizliyimizə, dövlətçiliyimizə qarşı çıxan hər hansı bir təhlükənin qarşısında biz də varıq. Hesab edirəm ki, Azərbaycan fəaliyyət göstərən QHT-lərin əksəriyyəti bu amalda, bu fikirdədir”. Tədbirə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Qeyri-Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının sədri, millət vəkili Azay Quliyevin nitqilə yekun vuruldu.

 

 qhtxeber.az